Zespół cieśni podbarkowej

leczenie zespołu cieśni podbarkowej

Zespół cieśni podbarkowej stanowi jedno z najczęstszych źródeł bólu i dyskomfortu w obrębie stawu barkowego. Dotyka osób w różnym wieku i o różnym stopniu aktywności fizycznej. Przypadłość charakteryzuje się bólem, ograniczeniem ruchomości oraz sztywnością stawu barkowego i może znacząco wpłynąć na codzienne funkcjonowanie i jakość życia pacjentów. Etiologia zespołu ciasnoty podbarkowej jest złożona i wieloczynnikowa, obejmując zarówno przyczyny mechaniczne, jak i degeneracyjne, które prowadzą do ucisku na struktury miękkie znajdujące się w przestrzeni podbarkowej. Dowiedz się, kto znajduje się w grupie ryzyka? Co jest niezbędne w diagnostyce zespołu cieśni podbarkowej i jakie są metody leczenia przypadłości? Zespół cieśni podbarkowej

Zespół cieśni podbarkowej – co to jest?

Zespół ciasnoty podbarkowej (tzw. konflikt podbarkowy lub zespół cieśni podbarkowej) jest schorzeniem ortopedycznym, które charakteryzuje się bólem i ograniczeniem ruchomości w obrębie stawu barkowego, wynikającym z ucisku na struktury anatomiczne znajdujące się w przestrzeni podbarkowej. Ze względu na lokalizację i funkcję jest to miejsce, w którym łatwo dochodzi do konfliktu przestrzennego między strukturami takimi jak ścięgna mięśni rotatorów (stożek rotatorów tworzą 4 mięśnie: nadgrzebieniowy, podgrzebieniowy, podłopatkowy i obły mniejszy) i kaletka maziowa podbarkowa. Zwężenie przestrzeni może wynikać z różnorodnych przyczyn, m.in. stanu zapalnego, powtarzalności pewnych ruchów, osłabienia i degeneracji mięśni, czy specyficznej anatomii, ale zawsze charakteryzuje się bólem barku, który nasila się przy ruchach ramienia, zwłaszcza przy unoszeniu go powyżej poziomu głowy. W zależności od stopnia zaawansowania przypadłości zespół ciasnoty przestrzeni podbarkowej można podzielić na 4 typy, które zwykle wiążą się również z wiekiem pacjenta:
  • typ I – diagnozowany zwykle u pacjentów do 25. roku życia. Występuje stan zapalny i obrzęk, ale ból jest umiarkowany i nie występują ograniczenia ruchomości w stawie ramiennym,
  • typ II – rozpoznawany głównie u pacjentów pomiędzy 25., a 40. rokiem życia. Wiąże się ze stanem zapalnym i silniejszym bólem powodującym ograniczenia ruchu. W badaniach obrazowych widoczne są zwłóknienia/zwapnienia i nieodwracalne zmiany,
  • typ III – diagnozowany głównie u pacjentów po 40. roku życia. Cechą charakterystyczną jest częściowe uszkodzenie stożka rotatorów,
  • typ IV – podobnie jak typ III rozpoznawany u pacjentów po 40., jednak w tym przypadku dochodzi do całkowitego zerwania stożka rotatorów.

Zespół cieśni podbarkowej – przyczyny

Główną przyczyną zespołu cieśni podbarkowej jest mechaniczne zawężenie przestrzeni podbarkowej, co prowadzi do ucisku na struktury miękkie, takie jak ścięgna mięśni rotatorów i kaletki podbarkowej. Do problemu może dochodzić na skutek różnych mechanizmów, w tym zmian zwyrodnieniowych, urazów, czy przewlekłego nadmiernego obciążenia barku. Podłożem dolegliwości mogą być również uszkodzenia stożka rotatorów, zapalenie kaletki podbarkowej, a także cechy anatomiczne, takie jak np. haczykowaty kształt wyrostka barkowego łopatki, czy powstałe zmiany np. narośla kostne. Ogólnie przyczyny zespołu ciasnoty podbarkowej można podzielić na pierwotne (wynikają z cech wrodzonych lub zmian strukturalnych nabytych w wyniku urazów) i wtórne (związane z nieprawidłowościami biomechanicznymi, takimi jak zmiana kinematyki ruchu spowodowana nierównowagą sił mięśniowych).

Zespół cieśni podbarkowej – czynniki ryzyka

Chociaż jest wiele możliwych przyczyn zespołu cieśni podbarkowej, istnieje również kilka czynników, które zwiększają ryzyko wystąpienia przypadłości. Wśród najważniejszych wyróżnia się:
  • przewlekłe przeciążenie barku – często pacjenci z zespołem ciasnoty podbarkowej to osoby wykonujące powtarzalne ruchy ręką nad głową (np. sportowcy, malarze, pracownicy fizyczni) są szczególnie narażone.
  • wiek – ryzyko zwiększa się z wiekiem i jest to związane z naturalnymi procesami zwyrodnieniowymi w obrębie stawu barkowego,
  • urazy barku – dawne urazy, takie jak zwichnięcia czy złamania, mogą przyczynić się do rozwoju zespołu cieśni podbarkowej przez zmiany anatomiczne lub zwyrodnieniowe powodujące zmniejszenie przestrzeni podbarkowej,
  • czynniki anatomiczne – osoby z wrodzonymi cechami anatomicznymi, np. z haczykowatym wyrostkiem barkowym, mogą być bardziej podatne na rozwój schorzenia.

Objawy zespołu cieśni podbarkowej

Objawy zespołu cieśni podbarkowej obejmują przede wszystkim dolegliwości bólowe i ograniczenia ruchomości w stawie barkowym. Najbardziej charakterystycznym symptomem jest ból barku, który nasila się przy ruchach unoszenia ramienia, a w niektórych przypadkach również wykonywania codziennych czynności. Ból może promieniować od barku do bocznej części ramienia. Zdarza się, że wybudza w nocy, ponieważ nasila się, gdy pacjent położy się na chorym barku. Inne objawy mogą obejmować również:
  • ograniczenie zakresu ruchu – pacjenci mogą doświadczać trudności z wykonywaniem codziennych czynności, takich jak sięganie po przedmioty umieszczone wysoko czy czesanie włosów,
  • sztywność barku – zwłaszcza po przebudzeniu,
  • odczuwanie trzasków lub kliknięć w barku – może występować podczas ruchów w stawie barkowym,
  • osłabienie siły mięśniowej – utrata siły mięśni w okolicy barku i stawu ramiennego, utrudniająca m.in. podnoszenie przedmiotów.

Diagnostyka zespołu cieśni podbarkowej

Diagnoza zespołu cieśni podbarkowej opiera się na szczegółowym wywiadzie lekarskim, badaniu klinicznym (specyficzne testy – bolesnego łuku, Hawkinsa, Neera, Yocum’a, Jobe), oraz wynikach badań obrazowych. W rozpoznawaniu zespołu ciasnoty podbarkowej wykorzystuje się przede wszystkim:
  • ultrasonografia – metoda jest użyteczna w ocenie zmian w ścięgnach i mięśniach oraz w diagnostyce zapalenia kaletki podbarkowej. Ultrasonografia pozwala na dynamiczną ocenę stawu barkowego i może być pomocna w różnicowaniu zespołu cieśni podbarkowej od innych schorzeń,
  • zdjęcia rentgenowskie (RTG) – pozwalają na wykrycie i ocenę zmian kostnych oraz różnicowanie zespołu ciasnoty podbarkowej od innych stanów, takich jak zwapnienie ścięgna, złamania oraz nowotwory,
  • rezonans magnetyczny (MRI) – pozwala na szczegółową ocenę mięśni, ścięgien, kaletki maziowej, głowy kości ramiennej oraz innych struktur w obrębie stawu barkowego. MRI jest szczególnie przydatne do wykrywania uszkodzeń tkanek miękkich i oceny stanu i uszkodzenia pierścienia rotatorów.

Leczenie zespołu ciasnoty podbarkowej

Wybór metody leczenia zespołu cieśni podbarkowej zależy od ciężkości objawów oraz stopnia zaawansowania schorzenia i może obejmować leczenie zachowawcze, takie jak zmiana aktywności, farmakoterapia, iniekcja przeciwzapalna, fizykoterapia, terapia manualna oraz ćwiczenia rehabilitacyjne. W niektórych przypadkach, kiedy leczenie zachowawcze nie pozwala uzyskać satysfakcjonujących efektów, u pacjenta występuje znaczne ograniczenie ruchomości, chroniczny ból, czy doszło do zerwania stożka rotatorów, może być rozważane leczenie operacyjne, mające na celu dekompresję przestrzeni podbarkowej.

Zespół cieśni podbarkowej – iniekcja przeciwzapalna

Iniekcje przeciwzapalne, opierające się zwykle na kortykosteroidach, są stosowane w leczeniu zespołu cieśni podbarkowej jako metoda mająca na celu przyniesienia ulgi w bólu i likwidacji stanu zapalnego w obrębie barku. Procedura polega na dokładnym wstrzyknięciu leku przeciwzapalnego, często pod kontrolą USG, bezpośrednio do przestrzeni podbarkowej lub w okolicę zaognionych ścięgien i kaletki maziowej. Wykorzystanie metody iniekcji jest często rozważane, gdy doustne leki przeciwzapalne nie przynoszą oczekiwanej poprawy, lub występują przeciwwskazania do ich zastosowania, oraz w sytuacji, gdy potrzebna jest szybka redukcja bólu.

Rehabilitacja zespołu cieśni podbarkowej

Fizjoterapia jest bardzo istotnym elementem leczenia zespołu cieśni podbarkowej, mającym na celu przywrócenie pełnej funkcjonalności stawu barkowego, zmniejszenie bólu i zapobieganie przyszłym urazom. Program rehabilitacyjny rozpoczyna się zwykle od terapii manualnej, pozwalającej na mobilizację stawu, często stosuje się również kinesiotaping w celu rozluźnienia tkanek, co jest niezwykle istotne w przypadku przypadłości, takich jak zespół cieśni podbarkowej. Ćwiczenia rozciągające i wzmacniające są kolejnym elementem fizjoterapii dostosowywanym indywidualnie do potrzeb pacjenta. Ćwiczenia rozciągające mają na celu zwiększenie elastyczności i zakresu ruchu w stawie barkowym, co jest istotne dla redukcji ucisku na struktury w cieśni podbarkowej. Z kolei ćwiczenia wzmacniające skupiają się na budowaniu siły mięśni obręczy barkowej, szczególnie mięśni rotatorów, które stabilizują staw i wspomagają jego prawidłową funkcję.

Zabieg chirurgiczny przy zespole ciasnoty podbarkowej

W przypadku, gdy leczenie zachowawcze, a więc również iniekcje przeciwzapalne i rehabilitacja, nie przynoszą znaczącej poprawy, rozważana może być interwencja chirurgiczna. Zwykle wykonywana jest artroskopia stawu barkowego. W przypadku zerwania lub uszkodzenia stożka rotatorów przymocowuje się je do kości ramiennej za pomocą tzw. kotwic kostnych, lub przeprowadza się rekonstrukcję górnej torebki stawowej. Niezależnie od rodzaju zabiegu, kolejnym elementem leczenia jest odpowiednio zaplanowana rehabilitacja, pozwalająca zapewnić optymalne efekty i uniknąć powikłań, takich jak zesztywnienie stawu barkowego czy osłabienie mięśniowe.

Zespół ciasnoty podbarkowej – jak długo trwa leczenie przypadłości?

Czas trwania leczenia zespołu cieśni podbarkowej jest bardzo indywidualny i zależy od wielu czynników, w tym od stopnia zaawansowania schorzenia, ogólnego stanu zdrowia pacjenta, a także od tego, jak szybko rozpoczęto leczenie. W przypadkach łagodnych, przy szybkim zastosowaniu terapii zachowawczej, poprawa może nastąpić już po kilku tygodniach. Natomiast w bardziej zaawansowanych przypadkach, lub gdy konieczna jest interwencja chirurgiczna, pełny powrót do zdrowia może wymagać kilku miesięcy. Istotne znaczenie dla skuteczności leczenia ma regularne wykonywanie zaleconych ćwiczeń i przestrzeganie zaleceń lekarza oraz fizjoterapeuty.

Profilaktyka zespołu cieśni podbarkowej – jak zminimalizować ryzyko?

Chociaż etiologia zespołu cieśni podbarkowej może być bardzo złożona, w wielu przypadkach można ograniczyć ryzyko wystąpienia dolegliwości. Przede wszystkim należy unikać przeciążeń barku, dbać o prawidłową ergonomię pracy, oraz regularnie wykonywać ćwiczenia wzmacniające i rozciągające. W przypadku pojawienia się jakiegokolwiek dyskomfortu wskazującego na problemy z barkiem warto skonsultować się ze specjalistą i wykonać badania obrazowe, aby ustalić przyczynę dolegliwości i w razie konieczności rozpocząć proces leczenia. Na wczesnym etapie przypadłości skuteczność leczenia zachowawczego jest bardzo wysoka, natomiast bagatelizowanie problemu może powodować dalsze uszkodzenia, które mogą wymagać zabiegu chirurgicznego.

Ile kosztuje leczenie zespołu ciasnoty podbarkowej w The Pain Clinic w Warszawie?

Ostateczny koszt leczenia zespołu cieśni podbarkowej zależy od konkretnej metody, oraz czasu terapii wynikającej m.in. ze stopnia zaawansowania schorzenia, wieku pacjenta i jego indywidualnych reakcji na leczenie. Cena konsultacji u ortopedy w The Pain Clinic wraz z badaniem usg. wynosi od 350 do 400 zł. Jedna godzina rehabilitacji ortopedycznej kosztuje 180 zł. Jeśli doświadczasz bólu barku, który ogranicza Twoje codzienne funkcjonowanie, nie pozwól aby problem się nasilił. Umów się na wizytę w The Pain Clinic w Warszawie i poznaj dostępne metody leczenia zespołu cieśni podbarkowej. Zespół cieśni podbarkowej leczenie

FAQ

Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące zespołu ciasnoty podbarkowej.

Co to jest zespół cieśni podbarkowej?

Zespół cieśni podbarkowej, to przypadłość związana z obecnością czynników (m.in. zwyrodnień, urazów, stanów zapalnych), które mogą spowodować zwężenie przestrzeni podbarkowej, prowadzące do bólu i ograniczenia ruchomości stawu ramiennego.

Jak się leczy zespół cieśni barkowej?

Leczenie zespołu cieśni barkowej może obejmować leczenie zachowawcze, a więc leki doustne i iniekcje przeciwzapalne oraz fizjoterapię i samodzielne ćwiczenia, lub leczenie chirurgiczne, wykonywane w przypadku, gdy inne metody nie przynoszą oczekiwanych rezultatów.

Czy ćwiczenia i masaże pomagają na zespół ciasnoty podbarkowej?

Tak, ćwiczenia i masaże są ważnym elementem leczenia zespołu ciasnoty podbarkowej, ponieważ mogą pomóc w zmniejszeniu bólu, rozluźnieniu, poprawie zakresu ruchu i wzmacnianiu mięśni obręczy barkowej.

Kto diagnozuje i leczy zespół ciasnoty podbarkowej?

Diagnozę i leczenie zespołu ciasnoty podbarkowej przeprowadza najczęściej ortopeda na podstawie badań klinicznych i obrazowych. Istotną rolę w leczeniu odgrywają fizjoterapeuci, którzy prowadzą rehabilitację pacjenta.

Co zrobić, gdy leczenie zachowawcze nie pomaga na zespół cieśni podbarkowej?

Jeśli leczenie zachowawcze nie przynosi oczekiwanych rezultatów, rozważa się interwencję chirurgiczną.

Jakie leki stosowane są w leczeniu ciasnoty podbarkowej?

Farmakologiczne leczenie zespołu cieśni podbarkowej opiera się głównie na stosowaniu niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). W przypadku, gdy pacjent odczuwa bardzo silne dolegliwości, lub nie może przyjmować doustnych NLPZ, zalecana jest również iniekcje przeciwzapalne.

Czy można samodzielnie wyleczyć konflikt podbarkowy – ćwiczenia?

Początkowo zalecane jest wykonywanie odpowiednich ćwiczeń pod nadzorem fizjoterapeuty, zapewniające bezpieczeństwo i skuteczność terapii. W przypadku zaawansowanych zmian konieczna jest również profesjonalna terapia manualna, pozwalająca na mobilizację stawu.

Jakie ćwiczenia na cieśń barku?

O wyborze odpowiedniej metodzie postępowania decyduje lekarz oraz fizjoterapeuta. Ćwiczenia na ciasnotę podbarkową obejmują zwykle ćwiczenia rozciągające, poprawiające zakres ruchu i “otwierające” przestrzeń podbarkową, oraz wzmacniające mięśnie i stabilizujące staw.

Źródła:
  • Khan, M. T. Nagy, J. Malal, and M. Waseem, The painful shoulder: shoulder impingement syndrome, 2013
  • Karin VanBaak, Giselle Aerni, Shoulder Conditions: Rotator Cuff Injuries and Bursitis, 2020
  • J Hodler, Diagnosis of shoulder impingement syndrome, 1996

Rezerwacja wizyty online